Araştır & Paylaş
← Ünite 2

Ünite 2: Karmaşık Tümce ve Yan Tümcecikler — Araştır & Paylaş

Ders kitabının araştır–ilişkilendir–anlat etkinlikleri. Konuyu kendi cümlelerinle anlatabiliyorsan öğrenmişsin demektir.

Araştır 1

Hem Farsça hem de İngilizcede tümleyiciler ke et that ayrı sözcüklerdir ve yan tümceciğin önünde kullanılmışlardır. Türkçede ise –(y)AcAK eki yan tümce eylemine eklenerek yan tümcecik oluşturulmuştur. Farsça ve İngilizce Hint-Avrupa dillerinin özelliklerini taşırken, Türkçe Altay dil ailesinden gelen sondan eklemeli bir dil olarak yan tümce oluşturma yöntemi de bu doğrultuda farklılaşmaktadır.

Araştır 2

1. [Ayın insanları etkilediği] -DIK eki almış olan olgu tümceciği olup, ana tümcenin öznesidir. Yan tümceciğin öznesi ay’dır. 2. [evlenmek] ve [tarlaya tohum ekmek] -mAK eki almış olan devinim yan tümceciğidir ve ana tümcenin öznesidir. Yan tümceciğin öznesi soyut ADIL’dır. 3. [Ayın insanları etkilemesine] mE eki almış olan yan tümcecik, bir başka yan tümcecik eyleminin nesnesidir, öznesi ay’dır. [şaşırmamak] -mAk eki alan bu yan tümcecik ana tümcenin öznesidir, kendi öznesi soyut ADIL’dır.

Araştır 3

Bazı dinler ve filozoflar tarafından sıkça tekrarlanan, görülebilir evrenin ötesinde başka evrenler olduğu savı Bu örnekte altı çizili öge ad tamlayışıdır, çünkü özne ve nesnesi tamdır, burada boş ulam bulunmamaktadır. görülebilir evrenin Genişletici ortaç, bu da göstermektedir ki –ebilir eki de ortaç tümcesi oluşturabilir. Havası suyu kimyası fiziği başka kanunlarla perçinlenmiş evrenler Kısıtlayıcı ortaç çünkü burada farklı evrenler de olduğu görüşü söz konusu, bunların arasından başka kanunlarla perçinlenmiş olanlardan söz ediliyor.

Araştır 4

karmaşık sorunlarla karşılaştığımızda zaman gösteren yan tümcecik elimizde yeterli bir bilgi olmadığında zaman gösteren yan tümcecik daha önceden adını duymadığımız bir ürün eğer ki fiyat olarak diğerlerinden daha yüksekse koşul gösteren yan tümcecik elimizde o ürüne dair başka herhangi bir bilgi olmadığından neden gösteren