Ünite 5: Yüklemin Türüne ve Yerine Göre Cümleler — Sınav Hazırlık Notları
Fiil cümleleri ile isim cümlelerini ayırt ederken yüklemin kökünün veya kelime türünün eylem mi yoksa ad soylu mu olduğuna ve ek-fiil alıp almadığına mutlaka dikkat edin.
Çatı sorularında '-l-' ve '-n-' eklerinin hem edilgen hem de dönüşlü fiillerde ortak kullanılabileceğini unutmayın; işi yapan ile etkilenenin aynı olup olmadığını (dönüşlülük) kontrol edin.
Kurallı ve devrik cümle ayrımında yüklemin sadece cümle sonunda olup olmadığına bakın; devrik cümlelerde vurgulanmak istenen ögenin öne kaydırıldığını unutmayın.
Tasvir fiilleri (kurallı birleşik fiiller) ile yardımcı fiille kurulan birleşik fiilleri (et-, eyle-) birbirine karıştırmayın; tasvir fiillerinde zarf-fiil ekleri (-ıp, -erek vb.) ve özel yardımcı eylemler (ver-, bil-, yaz-) yer alır.
Birleşik çekimli fiillerde iki kip ekinin üst üste geldiğini (Örn: yapi-yor-du) ve ikinci ekin ek-fiil (-di, -imiş, -ise) olduğunu kesinlikle gözden kaçırmayın.
Ettirgen çatı ile olurgan çatı arasındaki farka dikkat edin; ettirgen çatı geçişli fiili daha çok geçişli yaparken, olurgan çatı geçişsiz fiili geçişli hale getirir.
İsim cümlelerinin nesne almadığını, ancak 'borçlu' gibi istisnai kelimelerin yüklem olduğu durumlarda nesne barındırabileceğini unutmayın.
