Ünite 7: Türev ve Uygulamaları — Önemli Kavramlar
Türev
Bir niceliğin diğerine göre anlık değişim oranıdır. Örneğin, konumun zamana göre türevi hızı verir.
Anlık Hız
Belirli bir t anındaki hızdır; ortalama hızın zaman aralığı sıfıra yaklaşırken aldığı limittir.
Ortalama Hız
İki zaman noktası arasındaki toplam yol değişiminin toplam süreye oranıdır. Formülü: [f(t2)-f(t1)]/(t2-t1).
Limit
Bir değişkenin belirli bir değere yaklaşırken fonksiyonun aldığı değerlerin yöneldiği sayıdır. Türevin temel yapı taşıdır.
Teğet Doğrusu
Bir eğriye bir noktada değen ve o noktadaki eğimi f'(x0) olan doğrudur. Geometrik olarak türevi temsil eder.
İkinci Mertebeden Türev
Türev fonksiyonunun tekrar türevinin alınmasıdır. Fizikte ivmeyi temsil eder ve eğrinin bükülme yönünü gösterir.
Artan Fonksiyon
x değerleri arttıkça f(x) değerlerinin de arttığı fonksiyonlardır; türevi pozitiftir (f'(x) > 0).
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Azalan Fonksiyon
x değerleri arttıkça f(x) değerlerinin azaldığı fonksiyonlardır; türevi negatiftir (f'(x) < 0).
Yerel Maksimum
Fonksiyonun bir noktadaki değerinin, çevresindeki tüm değerlerden büyük veya eşit olduğu noktadır.
Yerel Minimum
Fonksiyonun bir noktadaki değerinin, çevresindeki tüm değerlerden küçük veya eşit olduğu noktadır.
Ekstremum Noktası
Fonksiyonun yerel maksimum veya yerel minimum değerlerini aldığı noktalardır.
Zincir Kuralı
Bileşke fonksiyonların türevini almak için kullanılır: (f ◦ g)'(x) = f'(g(x)) * g'(x).
Marjinal Gelir
Gelir fonksiyonunun türevidir; üretilen mal miktarındaki bir birimlik artışın gelire etkisini gösterir.
Sabit Fonksiyon
Değeri değişmeyen fonksiyondur (f(x)=c); türevi her zaman sıfırdır.
SponsorluReklam Alanı · 300 × 250
Birim Fonksiyon
f(x)=x şeklindeki fonksiyondur; türevi 1'dir.
Kuvvet Fonksiyonu
f(x)=x^n şeklindeki fonksiyondur; türevi n*x^(n-1) kuralıyla bulunur.
Türevlenebilirlik
Bir fonksiyonun bir noktada türevinin tanımlı ve mevcut olması durumudur. Köşeli noktalarda türev olmayabilir.
Yatay Teğet
Eğimi sıfır olan teğet doğrusudur; genellikle ekstremum noktalarında görülür.